Umiejętności miękkie to trochę sformułowanie-wytrych, wszyscy go używają, ale jego znaczenie często się rozmywa. Co innego tak zwane hard skills. Przecież albo umiesz używać danego programu, albo nie umiesz, albo coś wiesz, albo nie. Umiejętności miękkie są bardziej nieuchwytne, najłatwiej je chyba interpretować jako oprogramowanie, user intnerface zapewniające optymalne wykorzystanie naszych zasobów.

Dlaczego są takie ważne? Kontynuując naszą metaforę, nawet najbardziej rozbudowany program, jeśli będzie miał skomplikowany interfejs, uniemożliwiający korzystanie z niego, będzie słaby w porównaniu z prostszym, ale za to przyjemnym w obsłudze. Tak samo jest z nami! Przepastna wiedza i wiele umiejętności stracą na wartości, jeśli zabraknie dobrej komunikacji, łatwości we współpracy z innymi…

Umiejętności miękkie to cechy i nawyki, które składają się na to jak funkcjonujesz. W ich skład wchodzą między innymi komunikacja, współpraca, kreatywność, zarządzanie czasem, odporność na stres i wiele innych. Faktycznie dużo zależy od osobowości – niektórzy po prostu są w tym lepsi, ale to nie znaczy, że nie można nad nimi pracować.

Komunikacja – kluczowa umiejętność miękka?

Jedną z podstawowych umiejętności miękkich jest komunikacja i to zarówno werbalna, jak i pozawerbalna. Co więcej, komunikacja w różnych sytuacjach i kontekstach – ustna, mailowa, telefoniczna… Słowem wszystko, co pozwala nam się wymieniać informacjami z innymi.

Aktywne słuchanie

Ważną i dość powszechnie poruszaną kwestią jest aktywne słuchanie, czyli umiejętność skoncentrowania się podczas rozmowy na drugiej osobie, jej potrzebach i komunikatach, które przekazuje, zarówno werbalnie, jak i przez swoje gesty, mimikę… Niektórym przychodzi to zupełnie intuicyjnie i bez większego problemu, jednak dla innych może być sporym wyzwaniem. Jednym ze znaków świadczących o tym, że może ci się przydać świadoma praca nad tą umiejętnością, jest nawyk nadmiernego zastanawiania się, o czym i jak będziesz opowiadać, jak przyjdzie na ciebie kolej. Jeśli tak robisz, prawdopodobnie nie poświęcasz wystarczającej uwagi swojemu rozmówcy. Staraj się obserwować samego siebie podczas komunikacji, wyobraź sobie, że jesteś kimś trzecim – ciekawe wnioski gwarantowane!

Słuchając, skup się na rozmówcy, staraj się, by był w centrum twojej uwagi. Jeśli jest to dla ciebie trudne albo chcesz wypadać jeszcze lepiej, możesz spróbować jednej z wielu opisywanych w różnych źródłach technik. Ciekawą pomocą jest metoda parafrazowania. Jeśli nie do końca zrozumiałeś wypowiedź osoby, z którą rozmawiasz, postaraj się sparafrazować jej wypowiedź – w ten sposób zweryfikujesz swoje zrozumienie danej kwestii, pokażesz też, że naprawdę zależy ci na wysłuchaniu drugiej osoby. Staraj się zadawać otwarte pytania, dasz dzięki temu przestrzeń na rozwinięcie ważnych wątków.

Bardzo ważna jest również rola komunikacji niewerbalnej – ton głosu, mowa ciała, to wszystko wpływa na jakość twojej komunikacji. Często, by twój rozmówca czuł się słuchany, wystarczy lekkie przekrzywienie głowy.

Jasno

 Ważną, choć często bagatelizowaną kwestią jest prostota przekazu. Pamiętaj, że umiejętności miękkie, w tym komunikacja, to nasz interfejs. Odwołując się do tej metafory, łatwiej zrozumiesz, dlaczego lepiej czasami używać prostego, niespecjalistycznego języka – przecież nie chcesz zniechęcić użytkownika. I tak -na żargon jest miejsce i czas, ale zanim użyjesz specjalistycznego słowa, zastanów się trzy razy czy jest potrzebne, czy nie wybierasz go, tylko żeby zaimponować innym.

Zarządzanie czasem i organizacja pracy

Umiejętności miękkie zawierają w sobie też zarządzanie czasem i sztukę organizowania sobie zadań. Istnieje bardzo wiele narzędzi, które ułatwiają ten proces i uczą optymalizacji zadań – jednym z nich jest np. matryca Eisenhowera, o której przeczytasz w tym artykule. Przydatne mogą okazać się też aplikacje takie jak Asana, Trello, czy zwykły kalendarz lub papierowy planer.

Kreatywność i rozwiązywanie problemów

Kreatywność w przeciwieństwie do zarządzania czasem wydaje się być bardziej „wrodzoną cechą”, ale i ją można wytrenować. Popularnymi technikami jest korzystanie z map myśli czy burze mózgów, jednak możemy pójść o krok dalej.

Na przełomie XX i XXI wieku dwoje naukowców – Mark Beeman i John Kounios badali co dzieje się z mózgiem kiedy doświadczamy momentu „eureki”. Odkryli, że zanim nasz umysł w końcu połączy kropki, aktywuje się kora przedniej części zakrętu. Jest to część, która odpowiada za radzenie sobie ze sprzecznymi sygnałami w mózgu.

Takimi sprzecznymi sygnałami mogą być dwa alternatywne sposoby rozwiązania problemu. Mózg nie może jednocześnie rozważać dwóch różnych możliwości – jedne są bardziej oczywiste, inne bardziej nietuzinkowe – kreatywne. Aktywacja kory przedniej części zakrętu sprzyja wyborowi mniej standardowego rozwiązania, odpowiada za kreatywność. Warto zauważyć, że nie chodzi tu o świadomy wybór, mowa o procesie, który poprzedza świadomość. Okazuje się, że aktywacji przedniej części zakrętu, a co za tym idzie kreatywności, sprzyja dobry humor. Działa to też na odwrót. Tak jak dobry humor aktywuje kreatywność, tak zły sprzyja analitycznemu myśleniu.

Miało być jednak o sposobach. Choć nie mamy do końca wpływy na dobry humor, możemy wprowadzić do życia medytację, techniki mindfulness, regularne ćwiczenia i przede wszystkim zadbać o sen. To wszystko zwiększy szanse na dobry humor i będzie boosterem dla naszej kreatywności. Jeśli chcesz wiedzieć więcej o rozwijaniu swojej kreatywności,  dobrym pierwszym krokiem do zgłębienia tej wiedzy jest Ted Talk Stevena Kotlera dziennikarza i pisarza nominowanego m.in. do nagrody Pulitzera.

Rozwój

Kluczem do rozwoju w ogóle, a umiejętności miękkich szczególnie, jest otwartość na feedback i próbowanie. Nie nauczymy się dobrej komunikacji w teorii. Tak samo jest z innymi umiejętnościami miękkimi – kursy i artykuły to jedna storna medalu, tą drugą – kluczową (!) – jest praktyka. Nic nie zastąpi godzin rozmów, setek wysłanych maili…

Jeśli jednak, Drogi Czytelniku, chcesz więcej, możesz wypróbować jedne z wielu treści i kursów, w które obfituje Internet. Ciekawą opcją jest kurs Applied Digital Skills Google’a „Communicate Effectively at Work”, który znajdziesz pod tym linkiem. Kursy innych umiejętności miękkich, zarówno darmowe, jak i płatne, możesz również znaleźć na tej platformie.

Sfinansowane ze środków UE. Wyrażone poglądy i opinie są jedynie opiniami autora lub autorów i niekoniecznie odzwierciedlają poglądy i opinie Unii Europejskiej lub Fundacji Rozwoju Systemu Edukacji. Unia Europejska ani podmiot udzielający dotacji nie ponoszą za nie odpowiedzialności.